David Tremlett

David Tremlett (omslag On the border)

David Tremlett Bloody Songwe
Songwe river - Tanzania
(fragment uit: On te border)

David Tremlett Rivers Zambese en Shire
(fragment uit: On te border)

De Engelse kunstenaar David Tremlett vervaardigt vanaf het midden van de jaren zeventig voornamelijk tekeningen, en sinds 1982 ook aardkleurige wandschilderingen. Deze pastel schilderingen worden ter plaatse gemaakt of zelfs aangebracht in verlaten huizen in  Tanzania en gefotografeerd (kunstenaarsboek: The Mjimwema drawings Gent Imschoot Uitgevers 1991).

Een constante in zijn oeuvre is de registratie en reconstructie van wat hij als de essentie van de omgeving beschouwt. Tremlett laat zich inspireren door indrukken en ervaringen, opgedaan tijdens zijn reizen in voornamelijk niet-westerse landen. Anders dan Richard Long en Hamish Fulton, ontleent hij aan de natuur of gebouwde omgeving alleen een indruk of een vorm, en hecht hij weinig belang aan de eventuele sporen, die hij nalaat in het landschap. Een blad, een ornament, een gedeelte van een plattegrond of de vorm van een plaatselijk gebouw transformeert hij in tekeningen tot beweeglijk ogende lijnen of tot geometrische vormen, als dan niet in samenhang met tekst. Ook interesseert hij zich voor de menselijke aanwezigheid (de sociale structuur en lokale cultuur). Culturele symbolen en decoratieve motieven van de plaatselijke artistieke traditie, overblijfselen van het verleden en vluchtige notities, distilleert hij in zijn pictogrammen (bron: Kunst van Nu. Encyclopedisch overzicht vanaf 1970 en De Verzameling MUHKA 1988).

In het representatieve kunstenaarsboek 'On the border' (Stedelijk Museum Amsterdam 1979 cat.nr. 664 oplage 1700) legt Tremlett zijn indrukken van zijn reizen in Malawi, Mozambique, Botswana en Tanzania vast door eenvoudige tekeningen begeleid door teksten van de locaties. Voor een overzicht van Tremlett's kunstenaarsboeken klik op: David Tremlett: drawings for spaces.

Fragment uit: The Mjimwema drawings

Hamish Fulton: Walking Artist

fragmenten uit: 10 views of Brockmans Mount.

In tegenstelling tot Richard Long maakt Hamish Fulton geen 'indrukken' in de natuur, maar laat zich door de natuur 'beïndrukken'. In dit verband is hij gefascineerd door het leven van de Indianen, voor wie de cultuur in volledige harmonie met de natuur staat. Zijn religieuze houding tegenover de natuur maakt dat zijn wandelingen een ritueel zijn, waar zijn foto's deel van uitmaken. Het werk van Fulton zou als een performance omschreven kunnen worden. Het reizen is geen intellectuele of poëtische uitdrukking van verplaatsing of beweging, maar een directe, fysieke gebeurtenis. Wat zijn werk gemeen heeft met de performance kunst is de zorg voor de handhaving van de oorspronkelijke ervaringen, waarbij Fulton de nadruk legt op een zo passend en direct mogelijke weergave van zijn ervaring. De foto's weerspiegelen zijn respect voor de grootsheid van het land (uit: Voor de ruimte gedacht Rijksmuseum Kröller-Müller).

De grootsheid wordt later in de ruimte van een museumzaal gehangen en/of vastgelegd in kunstenaarsboeken, zoals in het kunstenaarsboek 10 views of Brockmans Mount. A naturally formed Hill near Hythe Kent England die als catalogus bij de tentoonstelling in het Stedelijk Museum Amsterdam (cat.nr. 542 1973) is uitgegeven. Klik voor de overige kunstenaarsboeken op: Hamish Fulton: Walking Artist.

Hamish Fulton 'Nun Kun' (uit: Camp Fire Van Abbemuseum 1985)

Richard Long

Richard Long (fragmenten uit: John Barleycorn)

Richard Long (fragment uit: Countless stones)

Het werk van Richard Long wordt gekenmerkt door landschapsingrepen die in de loop van de tijd weer verdwijnen. De uitwerkingen van zijn ideeën blijven alleen in vorm van foto's, schetsen, kunstenaarsboeken en duiding op landkaarten bestaan. Voor kunstenaars als Hamish Fulton en David Tremlett, wier werken ontstaan vanuit tekens die zij op hun voettochten tegenkomen, kan het boek dienen om enkele bijzondere herinneringen te bewaren. Maar bij Long, voor wie lopen niet alleen een voorwaarde voor werk is, maar ook een essentieel onderdeel ervan, komt het boek als het ware al lopend tot stand. Bij deze kunstenaars, voor wie de reis het materiaal voor hun werk is, dient het boek niet louter om herinnerigen te bewaren. Het boek plaatst ze in een verhaal, de geschiedenis van de systematische speurtocht of van de toevallige ontdekking, of ordent ze in een tijdsduur, de lengte van de weg die het boek door de verzamelde tekens heen aangeeft. Dit bewustzijn van de voortschrijding van de tijd, waarvoor het boek een geschikter medium is dan de muur van een museum of galerie, maakt het vaak mogelijk bij deze kunstenaars onderscheid te maken tussen hun tentoonstellingscatalogi, waarvoor zij soms zelf het ontwep vervaardigen, maar waarin zij zich toch beperken tot het reproduceren van de meest uiteelopende werken en hun kunstenaarsboeken in eigenlijke zin (uit: Verzamelde werken. Een hommage aan Ulises Carrión, Centrum Beeldende Kunst Groningen 2002). Ook bij Long kan zijn gedrukte output verdeeld worden in door hem ontworpen catalogi, zuivere kunstenaarsboeken en ´hybriden´.

Richard Long (fragment uit: Mexico)

Het van Abbemuseum in Eindhoven heeft drie catalogi als kunstenaarsboeken uitgebracht: Mexico (1979 oplage: 1.000), Countless stones. A 21 day footpath walk. Central Nepal (1983 oplage: 1.500) en Zonder titel (1979 oplage: 1.000). Het Stedelijk Museum Amsterdam één: John Barleycorn (1973 cat.nr. 551).

Een ander kunstenaarsboek is: Lines of time = Tijdlijnen (Stichting Edy de Wilde-Lezing Amsterdam 1986).

Richard Long Throwing stones across the Rio Urique
(fragmenten uit: Mexico)